ZAPOMNIANY HEMAR

Małgorzata Jarosińska, z wykształcenia historyk, jest osobą znaną członkom klubu. Jej pasją są gawędy historyczno-literackie. Dwukrotnie już spotykała się z nami.

13 lutego 2020 r swą gawędę poświęciła Marianowi Hemarowi.
To poeta, jeden z najwybitniejszych polskich satyryków i twórców kabaretowych, autor popularnych szlagierów, tłumacz poezji Horacego i sonetów Szekspira.
Urodził się w rodzinie żydowskiej 6.kwietnia 1901r we Lwowie, jako Jan Marian Hescheles s. Ignacego i Berty z dm.Lem.
Poprzez matkę był kuzynem pisarza Stanisława Lema.


We Lwowie ukończył gimnazjum , następnie studiował medycynę i filozofię na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie.
Lwów , na przedwojennej mapie Polski, był miastem kontrastów.
W takiej atmosferze, występów batiarskich kapel i oswajania biedy żartem, wzrastał Hemar. Te doświadczenia ukształtowały twórczość Hemara.
Studiów nie ukończył, jako ochotnik wstąpił do wojska i brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej w 1920r.
W czasie studiów rozpoczął działalność literacką – pisał dla lokalnych teatrzyków rewiowych. W 1922r ukazał się pierwszy zbiór jego tekstów. Rozpoczął współpracę z czasopismem satyryczno-politycznym „Szczutek” , w którym publikował swoje wiersze, parodie, fraszki.
W 1925r przeniósł się do Warszawy. Tu związał się z grupą poetycką Skamander – poznał m.in. Juliana Tuwima, Jana Lechonia i Antoniego Słonimskiego. Podjął współpracę z kabaretem Qui Pro Quo, Banda, Ali Baba. Jego skecze i monologi wykonywane były m.in. przez Ludwika Sempolińskiego , Zulę Pogorzelską i Adolfa Dymszę. Był czołową postacią polskiego kabaretu, kierownikiem literackim najpopularniejszych scen kabaretowych w Warszawie. Pełnił także funkcję dyrektora teatru założonego wraz ze Stefanem Jaraczem i Marią Modzelewską swoją pierwszą żoną.
We wrześniu 1939r przedostał się do Rumunii, następnie do Palestyny i Egiptu. Walczył w szeregach Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich ( m.in. pod Tobrukiem). W tym czasie powstała słynna pieśń-hymn „Karpacka Brygada”.
Przydzielony do Wydziału Prac Kulturalno-Oświatowych Biura Opieki nad Żołnierzem redagował czasopismo Ku Wolnej Polsce i prowadził audycję w Radiu Cair. W 1942 r przeniesiony do Londynu, gdzie rozpoczął pracę w Ministerstwie Informacji i Dokumentacji. W Londynie już pozostał.Zmarł 11.lutego 1972r w
Dorking pod Londynem i tam został pochowany.
Małgorzata Jarosińska mówiła także o życiu uczuciowym Hemara i jego twórczości. Największą ,wszakże miłością, była dla niego Polska i ukochany jego Lwów.
Marian Hemar to poeta, dramaturg,satyryk, orator,fraszkopisarz,liryk ale też i prozaik (artykuły,eseje). Autor ponad 3000 niezwykle popularnych piosenek , do których sam komponował muzykę.Kilkaset piosenek zasłużyło sobie na miano szlagieru.( m.in.Upić się warto, Ten wąsik, Kiedy znów zakwitną białe bzy, Czy pani Marta jest grzechu warta, Nikt tylko ty, Jest jedna jedyna).
W jego dorobku wiersze, komedie, satyry polityczne,felietony, scenariusze do filmów, tłumaczenia. Pisał o dramatycznej miłości i życiu codziennym.Był mistrzem jeśli idzie o piosenki – jego teksty to małe arcydzieła.W licznych tekstach przeważają lwowskie,pełne nostalgii tęsknoty. W powojennej Polsce twórczość Mariana Hemara objęta była cenzurą.
Małgorzata Jarosińska ubarwiła swoją gawędę wstawkami nagrań piosenek Mariana Hemara oraz deklamacjami jego wierszy. Jej deklamacje i interpretacja spotkały się z aplauzem i nagrodzono je brawami.
Autorka gawędy zakończyła ,że nie udało się Hemarowi urzeczywistnić marzenia , o którym pisał tak:
„Ach, jak to się stało?
Z wszystkich tęsknot do świata, do złota
Do tryumfów i wieńców na głowie,
Pozostała ta jedna tęsknota,
Aby kiedyś umierać we Lwowie.
Pozostała tęsknota jedyna,
Wszystkie inne tęsknoty zagłusza :
Gdy ostatnia wybije godzina,
By z lwowskiego wybiła ratusza”.

Lipiec 2020
P W Ś C P S N
« Cze    
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031